Clyde en Bonnie en de kracht van de liefde

Op 7 april 2011 ging in het Rozentheater in Amsterdam de nieuwste productie van de Toneelmakerij in première: Clyde en Bonnie, naar een tekst van de Oostenrijkse schrijver Holger Schober. Schober schreef het stuk in 2009 en won datzelfde jaar de Oostenrijkse jeugdtheaterprijs Stella in de categorie beste jongerenproductie. Regisseur Ad de Bont beet zich  in het werk vast en Annemarie Wenzel sprak met hem.

Clyde en Bonnie vertelt het verhaal van twee jonge mensen. Zij heet Bonnie, hij heet eigenlijk Werner. Hun leven gaat niet over rozen, maar vanaf het moment dat ze elkaar ontmoeten vliegen de vonken er van af en kunnen ze de hele wereld aan. In een aaneenschakeling van korte fragmentarische scènes, waarbij voortdurend wordt gerefereerd aan films en televisieseries uit de jaren zeventig en tachtig, spelen en delen ze hun alles verzengende liefde, hun jeugd en het besluit om samen banken te overvallen. Dat doen ze als eerbetoon aan hun naamgenoten, bijna een eeuw geleden, en omdat hen simpelweg niets anders rest. Maar wie in de vuurlinie gaat staan, kan een kogel terug verwachten.

Ad de Bont: ‘Aan de ene kant gaat Clyde en Bonnie over de enorme kracht van de liefde, een kracht waar ieder mens z’n hele leven mee bezig is. Aan de andere kant gaat het over wanhoop en destructie. Clyde is al zijn leven lang in verzet. Zijn ouders scheiden als hij negen is, zijn moeder sterft een jaar later en vanaf dan wordt het alleen maar slechter. Dit moeilijke verleden drijft hem een verkeerd pad op. Ook Bonnie’s jeugd is niet gemakkelijk. Haar vader misbruikt haar, waardoor zij gaandeweg de deur naar haar gevoel afsluit. Door Clyde ontdekt ze dat ze weer een totaal mens kan zijn. Zij kan niet anders dan met hem meegaan. De liefde in combinatie met foute keuzes en een verkeerde voorstelling van de toekomst leiden tot hun ellendige einde. Het feit dat zij elkaar ontmoeten is voor hen allebei tegelijkertijd de redding en de ondergang.’

De oorspronkelijke Bonnie en Clyde leefden ten tijde van de grote crisis in de Verenigde Staten, eind jaren twintig van de vorige eeuw. De financiële groei is ongekend, tot de markt in de herfst van 1929 volledig in elkaar klapt. Drie jaar lang zullen de koersen elke dag dalen, miljoenen mensen verliezen hun baan en huis. Dit is het moment waarop Bonnie Parker en Clyde Borrow elkaar voor het eerst ontmoeten. Zij is 19 jaar en werkloos, hij is 20 en wordt samen met zijn broer wegens diverse overvallen gezocht in de staat Texas. Ad de Bont: ‘Ook nu is de economische situatie moeilijk en is er nood voor veel mensen. Gevoelens van wanhoop en uitzichtloosheid zorgen ervoor dat het maken van verkeerde keuzes dichterbij komt. Welke mogelijkheden zijn er nog voor jonge mensen om een eigen bestaan op te bouwen? Wat voor uitzicht hebben zij? Clyde en Bonnie hebben een oplossing gevonden, al weet iedereen dat banken beroven geen oplossing is. Want wat houd je er uiteindelijk aan over? Daar liggen ze dan, naakt, besmeurd en onder het bloed. Het is een sensationeel verhaal, maar je zou het liever niet meemaken. Je gunt ze een beter lot.’

In sfeer wordt Clyde en Bonnie een samengaan van theater en film. Acteurs Laura de Boer en Chiem Vreeken openen in prachtige kostuums, geïnspireerd op de jaren dertig met een eigentijdse Vivienne Westwood touch. Het decor, net als de kostuums een ontwerp van Renée Zonnevylle, is een muur van staal. Ad de Bont: ‘Ik wilde iets simpels, groots én eenvoudig, waartegen de twee spelers goed uitkomen en mooie beelden kunnen ontstaan. Ook het gebruik van belichting en muziek versterkt de filmische setting. Gaandeweg sluipt het verval erin. Het perfect gestileerde beeld brokkelt af en eindigt in totale destructie.’ Hij heeft al een aantal jaar geen tekst meer geregisseerd, die hij niet ook zelf schreef. ‘Dit stuk sprak me direct aan. De rollen zijn mooi en uitdagend. De taal is vrij chaotisch en weerbarstig in stijl. De personages spreken een soort flapuit, in zinnen vol uitwijdingen en associaties. Dat maakt het levendig. Als ze over zichzelf vertellen – over hoe fijn ze het hebben en hoe moeilijk hun jeugd was – spreken ze het publiek vaak direct aan. Er moet een directe wisselwerking met het publiek ontstaan.’

Waarom laat je een droevige geschiedenis zien? ‘Eén van de belangrijkste processen die een mens in het leven moet ontwikkelen is compassie, mededogen,’ aldus De Bont. ‘Een verhaal als dit geeft je de mogelijkheid om mee te leven, mee te lijden, om mens te worden samen met de andere mensen. Voor jongeren is het interessant om leeftijdgenoten te zien die elkaar groots lief hebben en tegelijkertijd letterlijk vechten voor hun leven. Clyde en Bonnie worstelen met zeer wezenlijke problemen. Wat ik zo goed vind aan dit stuk is dat het slecht afloopt maar desondanks geestig is. Clyde en Bonnie zijn heel gevat. Ze hebben veel moois in zich, ook al gaan ze ten onder. Ondanks alles vertrouwt Bonnie op een goede afloop van het leven. Ze houdt de moed erin. Samen spelen ze zichzelf een beter leven.’

Meer informatie: www.toneelmakerij.nl

Tekst: Annemarie Wenzel

Lees ook:De grote liefde van een bankroverskoppel
Lees ook:Op de foto met Bonny & Clyde
Lees ook:Oostpool komt met stuk over Patti Smith en Robert Mapplethorpe
Lees ook:De Boevenkoning verliest zich in overdrijving
Lees ook:Sylvia Kristel als gokverslaafde bejaarde met Bagage

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>