Tasso is overtuigend vervelend

Het Nationale Toneel opent het theaterseizoen in het vernieuwde Compagnietheater met Tasso, van Johann Wolfgang Goethe. Het werk schreef hij in 1787, gebaseerd op het leven van barokdichter Tarquato Tasso. Hij zag hierin het ideaalbeeld van de strijd tussen het mecenaat en de kunstenaar.

De plaats van handeling is het buitenhuis van Alfonso, de mecenas. Hier slijt Tasso zijn dagen, met als doel het creëren van een meesterwerk. Die is nu klaar om aan zijn meester te gepresenteerd te worden. Toch is het Tasso vooral te doen om Alfonso’s zus, Leonore, met wie een kleine romance is opgebloeid. De presentatie leidt tot een uitgesproken waardering en verheerlijking van de kunstenaar door Leonore en haar vriendin Eleonore. Want “wie zijn doel bereikt heeft, verdient een kroon.” Tot de komst van politicus Antonio, die als welbespraakt man, het talent verafschuwt en Tasso tot waanzin drijft. Als Tasso zich laat meevoeren en overmeesteren door zijn gevoelens, raakt hij meer kwijt dan hem lief is. Het gevecht tussen vrijheid en regelmaat.

Vervelend

Zonder dat het de boventoon voert, wordt deze moderne Tasso een personificatie van de autonomie van de kunsten. Joris Smit maakt hem op geloofwaardige wijze bijdehand, grillig, angstig en bij wijlen ontzettend vervelend. Wordt hij gebruikt ter verheerlijking van hun eigen ik en is er bij Leonore wel sprake van liefde? Moet hij zijn vrijheid opgeven en meer zijn als vijand Antonio, die beheersbaarheid als grootste goed presenteert?

Universele discussie

Met de zware, dragende zinnen van Goethe ligt saaiheid op de loer. Maar de jonge cast, speelt deze met verve en ze weten schijnbaar moeiteloos de poëzie van de tekst tot leven te wekken. Subtiel, maar inzichtelijk tonen zij hun relatie tot de wispelturige Tasso. Justus van Dillen overtuigt als de pragmatische Antonio en maakt het publiek expliciet deel van de gebeurtenissen. Het verrijdbaar decor maakt met de acteurs een reis terug naar 1787 en toont ons de universaliteit van de discussie. In de regie van Theu Boermans blijft Tasso drie uur lang boeien. Door verrassende vondsten als een Antonio die in operagezang uitbarst en Alfonso die de tango niet kan bedwingen, weet hij de kracht van de kunsten door te laten sijpelen in de hele voorstelling. De slotscène is bijna als een ode aan Goethe en die is meer dan waardig.

Tekst: Tim van der Voort

Foto: Kurt Van der Elst

Gezien: 25 september, Compagnietheater, Amsterdam

 

Kijk hier voor meer informatie en speeldata.

Lees ook:Nasr, Scholten van Aschat en Simons in discussie over kunst
Lees ook:Heyboers angst om gewoon te zijn
Lees ook:Van Warmerdam krijgt Johannes Vermeer Prijs
Lees ook:Gezien: De koopman van Venetië
Lees ook:Kerstagenda: De Storm van Rieks Swarte

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>