Voor je executie nog even plassen

Toen God Zijn 10 geboden bedacht, wist Hij nog niet dat de Poolse filmmaker Krysztof Kieslowski er een televisieserie van ging maken, genaamd Dekaloog. En Hij wist al helemaal niet dat Johan Simons dit voor NT Gent naar een toneelvoorstelling zou vertalen. We zien naakte mensen rennen, meubilair vliegen en mensen vermoord worden. Had Hij dit geweten, dan had Hij De Tien Geboden nooit bedacht.

In een vijf uur durende marathon vertaalt Simons de 10 geboden naar 10 verschillende verhalen. Heftige verhalen, die de menselijke normen en waarden op de proef stellen. Er worden veel vragen gesteld en soms worden er antwoorden gegeven. Antwoorden die je nog meer aan het denken zetten.  ‘Waarom huilen mensen? Mensen huilen als ze het niet meer met zichzelf kunnen uithouden.’ De bedoelingen kloppen, de morele dilemma’s worden duidelijk aangekaart. ‘Wat moet een mens met 2 nieren. Je redt het leven van je naaste ermee.’

Ondanks de zware toon barst de voorstelling van de energie. Er is een fijne balans tussen humor en de harde waarheid. Een gerafelde voorstelling die je regelmatig aan het lachen maakt. De humor ontstaat niet door de geschreven tekst, maar door de behandeling ervan en het samenspel. Regieaanwijzingen worden uitgesproken wat voor komische momenten zorgt. Knap is dat de emotie onder het verhaal voelbaar is, maar  toch distantiëren de acteurs zich van de scène. Een uitzondering hierbij is het gebod over de dood. Een moeder vertelt over een gruwelijke daad van haar zoon, die daarvoor de doodstraf krijgt. De jongen wordt opgehangen, maar het publiek ziet alleen dat hij een zwarte doek over zijn gezicht krijgt. Door de gedetailleerde, emotionele vertelling, stijgt de zaal de spanning tot grote hoogten. ‘Het luik wordt onder zijn voeten weggetrokken’, de zaal schrikt, terwijl er in wezen niks gebeurt. Je ziet het voor je, ook met je ogen dicht. Spel is vaak ondergeschikt.

Oscar van Rompay valt op. Hij is het niet-begrijpende jongetje dat voor zijn executie nog even moet plassen. Hij schakelt sterk naar intens verdriet, door het besef er straks niet meer te zijn. Ook zijn andere personages krijgen gemakkelijk vat op hem. Zowel fysiek als in zijn spel, waarin hij enkele geweldige oneliners heeft. Die zinnen zijn eerlijk, echt en komen aan.

De 10 geboden bevat wel honderden goede vondsten om het publiek te boeien. De overgangen naar een nieuw gebod zijn soms subliem. Wat is echt en wat niet? We kijken naar een toneelstuk, maar dan komt de regisseur tevoorschijn, die vertelt dat de acteurs toch iets anders moeten doen. We zien de acteurs naast ons in de stoelen zitten. Hierdoor voel je je betrokken en één met de spelers. Als de spelers verkleed als dier, het publiek doorrennen, voel je je weer even kind. Zij spelen, maar wij spelen mee.

Teksten worden gescandeerd. De stiltes worden allen ingevuld. Het lijkt echter alsof het geschreeuw alle stilte moet compenseren. Schreeuwen om het schreeuwen. Jammer. Ook lopen er vaak mensen op de achtergrond met een onduidelijk doel. Het stoort. Gelukkig weet Els Dottermans de aandacht naar zich toe te trekken, als ze liefdevol de sinaasappelschillen opraapt van haar net vermoorde zoon.

In het laatste gebod wordt er de spot gedreven met de hedendaagse hebzucht. De materialistische wereld. Het is een feest, een duister, grimmig feest. Frank Focketyn speelt hierin een sterke dubbelrol. Er valt hierover niets meer zeggen; beleef dit feest!

De marathon van De 10 Geboden (deel 1 en 2) is nog op 28 maart te zien in de Stadsschouwburg in Groningen. Meer informatie: www.ntgent.be

Tekst: Inge Schouten – Foto’s: Phile Deprez

Lees ook:Johan Simons als kapitein
Lees ook:Het fenomeen dat volkstuinen heet
Lees ook:Eredoctoraat voor Johan Simons
Lees ook:M-Lab wint Prijs van de Kritiek
Lees ook:Extra voorstelling Hij Gelooft in Mij in december

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>